เราห้ามความรู้สึกไม่ได้ แต่เราห้ามการกระทำได้ กับ แนวทางรับมือกับอารมณ์ที่ดีต่อใจ โดย พญ. ทานตะวัน

 "เราห้ามความรู้สึกไม่ได้ แต่เราห้ามการกระทำได้"

🙂 เราห้ามความรู้สึกและอารมณ์ที่เกิดขึ้นไม่ได้
เนื่องเพราะ
อารมณ์ความรู้สึกเป็นอาการของใจที่เกิดขึ้นอัตโนมัติ
เมื่อใจถูกกระทบ
1) ใจถูกกระทบจากเหตุการณ์ภายนอก
เช่น คำพูดคน ท่าทีคน สิ่งที่ไปเห็น เหตุการณ์ที่เกิดขึ้นในชีวิต

2) ใจถูกกระทบจากเหตุการณ์ภายในตัวเราเอง
เช่น ถูกกระทบความคิดในสมองเราเอง
คิดเรื่องสนุก อารมณ์สนุกตาม
คิดเรื่องกังวล อารมณ์กังวลตาม
คิดเรื่องน่าอาย ความรู้สึกอับอายตาม
คิดเรื่องทำผิด ความรู้สึกผิดตาม
คิดเรื่องเจ็บปวด ความรู้สึกเจ็บปวดตาม
คิดถึงเรื่องเศร้า ความรู้สึกเศร้าตาม
คิดเรื่องน่าโมโห ความรู้สึกโมโหตาม เป็นต้น

ความรู้สึกจึงห้ามไม่ได้
และไม่ควรพยายามห้าม
เพราะจะเกิดภาวะเก็บกดอารมณ์
แต่ฝึกรู้เท่าทันอารมณ์ที่เกิดขึ้นได้
การเท่าทันอารมณ์ที่เกิดขึ้นจะช่วยให้ห้ามการกระทำที่ไม่เหมาะสมจากอารมณ์นั้นได้

🙂 เราห้ามการกระทำได้
ที่จะไม่ทำตามอารมณ์ที่เกิดขึ้น
แต่การจะห้ามการกระทำได้ทัน จำเป็นต้องฝึกฝนเรื่องสติ
เพื่อการเท่าทันอารมณ์ที่กำลังเกิดขึ้น
และ มีวิธีที่จะยับยั้งการกระทำไม่ให้ทำตามอารมณ์นั้นไป

สิ่งเหล่านี้ไม่ใช่เรื่องง่าย
เพราะ อารมณ์ความรู้สึกมีอานุภาพต่อใจมากๆ

การจะสามารถห้ามการกระทำไม่ให้ไหลตามอารมณ์ได้นั้น
ต้องอาศัยการฝึกฝนเรื่องสติอย่างมาก

--------------------------------------------------------
#ตัวอย่าง
ในที่นี้จะขอยกตัวอย่าง "เรื่องการจัดการความโกรธ"

#รู้จักธรรมชาติของอารมณ์โกรธ

ก่อนอื่นชวนมารู้จักธรรมชาติของความโกรธ
ความโกรธเป็นอารมณ์ชนิดหนึ่ง
ที่มีอานุภาพแรงมาก
เป็นอารมณ์ที่มีพลังทำล้ายล้างสูงมาก
และ ครอบงำจิตใจได้มากๆ

การห้ามไม่ให้โกรธ เป็นสิ่งที่เป็นไปได้ยาก
เพราะ อารมณ์โกรธ เป็นอารมณ์ธรรมชาติที่เกิดขึ้นได้ เป็นธรรมดา เมื่อเจอสิ่งที่ขัดใจ เคืองใจ หรือ สิ่งทำให้รู้สึกแย่มากๆ

แต่เราสามารถห้ามการกระทำจากอารมณ์โกรธได้
เพราะ ถ้าเราทำออกไปตามอารมณ์โกรธ
หลายครั้งจะเกิดความเสียหายตามมา
ตั้งแต่เรื่องเล็กๆ ไปจนถึงเรื่องใหญ่ๆ
เราคงเห็นจากในข่าวหลายๆครั้ง
เรื่องราวที่ไม่ควรเกิดขึ้น
แต่ก็กลับเกิดขึ้น
สาเหตุมาจากความโกรธ

หรือ แม้กระทั่งในชีวิตเราเอง
บางเรื่องถ้าตอนเราอารมณ์ดี ไม่โกรธ ไม่โมโห
เราจะไม่ทำแบบนั้นออกไปเด็ดขาด
แต่เมื่อเราโกรธ เรากลับทำสิ่งที่ไม่ควรทำออกไปอย่างไม่น่าเชื่อ

รวมถึงเราอาจเห็นสิ่งเหล่านี้จากคนรอบตัวด้วย

เนื่องเพราะ
อารมณ์โกรธพาไป
อารมณ์โกรธพาให้ทำ
รวมถึงเวลาที่เกิดอารมณ์โกรธ
สมองส่วนที่เกี่ยวข้องก้บการความฉลาด
และ การตัดสินใจที่ดี ทำงานแย่ลงทันที

พฤติกรรมทำลายล้าง พฤติกรรมทำสิ่งที่ไม่ควรทำ จึงเกิดขึ้น
เช่น การพูดด่าทอ การพูดจาข่มเหง เหยียดหยามกัน
การทำร้ายร่างกาย การทำร้ายข้าวของ เป็นต้น

#การจัดการความโกรธ

🙂 1. เก็บมือ-เก็บเท้า-เก็บปาก

ดังตัวอย่างในรูป
Tumurin กำลังเก็บมือ-เก็บเท้า-เก็บปาก อย่างน่ารัก 😊

คือ เมื่อโกรธ
อย่าเพิ่งกระทำอะไรออกไป ทั้งคำพูด และ การกระทำ
เพราะ เมื่อเรากำลังอยู่ในอารมณ์โกรธ
การกระทำที่ออกมา ทั้งคำพูด และ ทุกพฤติกรรมที่ออกมา
จึงเป็นความรุนแรง และ เป็นด้านลบ
เพราะ เวลาโกรธ อารมณ์จะพาให้อยากให้เกิดการบาดเจ็บกับคู่กรณี หรือ แม้กระทั่งกับตัวเอง
วาจาจึงเชือดเฉือน หรือ การกระทำอาจรุนแรงได้มาก
ชนิดที่
ถ้าสติเราดีๆ อารมณ์เราเข้าที่ปกติ
เราจะไม่อยากพูด หรือ อยากทำแบบนั้นเลย
นั่นเพราะ ตอนนั้นเราทำออกไป
ในตอนที่สมองส่วนการตัดสินใจ การรับรู้ข้อมูล และ การประเมินสถานการณ์ทำงานแย่ลง
ความสามารถในการคิด และ การกระทำ จึงออกมาไม่ดีนัก และ โอกาสผิดพลาดสูงมาก

🙂 2. สงบร่างกายตนเอง
ยังสงบใจไม่ได้ไม่เป็นไร
เราห้ามใจไม่ได้ แต่เราห้ามพฤติกรรมได้
เราสงบอารมณ์ยังไม่ได้ แต่เราสามารถช่วยสงบร่างกายก่อนได้
ด้วยเทคนิคง่ายๆ เช่น
นับ 1-10 หรือ อยู่กับลมหายใจเข้า-ออก หรือ ขัดห้องน้ำ (มีหลายคนเล่าว่า ลดความโกรธได้ชะงัด)
หรือ ออกกำลังกายที่เหงื่อออกเยอะๆ
หรือ
อื่นๆ เป็นต้น
เพื่อสงบร่างกายก่อน
ให้ร่างกายผ่อนคลาย
เมื่อร่างกายผ่อนคลาย จะช่วยให้ความรู้สึกโกรธเบาลง

🙂 3. ขอเวลานอก
ถ้าสถานการณ์เร้ามาก ยิ่งอยู่ของยิ่งขึ้น
ให้นำตัวเองออกจากสถานการณ์นั้นก่อน
แล้วไปอยู่กับตัวเองเงียบๆ
ไปสงบร่างกายตัวเองก่อน (ดังในข้อที่ 2)
เครื่องยนต์ร่างกายเราเย็นลง
จะส่งให้ใจเราเย็นลง

🙂 4. เมื่ออารมณ์เย็นลง
ค่อยพูด ค่อยทำ
เพราะ การพูด การทำตอนอารมณ์เย็นลง
สมองส่วนต่างๆ เช่น สมองส่วนการตัดสินใจ การประมวลผล การเก็บข้อมูล ความเฉลียวฉลาด จะกลับมาเป็นปกติ
การพูด และ การกระทำ จะมีประสิทธิภาพ และ มีคุณภาพ
ที่ดีกว่าพูด และ ทำตอนโกรธ

🙂 5. ฝึกรู้เท่าทัน ความคิดย้ำแค้น
คือ การคิดวนไปวนมา เกี่ยวกับเรื่องที่เราแค้นเคือง
เราจะวนกับรู้สึกแค้นเคืองไม่จบสิ้น
จะส่งผลให้ร่างกายเราหลั่งสารที่ไม่เป็นผลดีต่อสมอง และ ร่างกายเรา อย่างที่กล่าวข้างต้น
เราห้ามความคิดไม่ได้ แต่รู้ทันมันได้
ทุกการรู้ทัน เราจะตกเป็นทาสความคิดลดลง
เราไม่จำเป็นต้องเชื่อทุกความคิดที่เกิดขึ้นในสมอง
ยิ่งถ้าเป็นความคิดที่ส่งผลเสียกับตัวเรา
-----------------------------------------------------

ความโกรธ เป็นอารมณ์ที่พุ่งขึ้นอย่างรวดเร็ว
และ ลดได้เร็วเช่นกัน
ส่วนใหญ่ภายใน 40 วินาที
ถ้าเราลดสิ่งเร้าลง
ทั้งความคิด ความรู้สึก และ สภาพแวดล้อม
และ 40 วินาทีนั้น คือ 40 วินาทีทอง
ที่จะพลิกเกมได้ค่ะ
ถ้าเราบริหารจัดการอารมณ์ได้ดี จะจบแบบสวยได้
แต่ถ้าบริหารจัดการอารมณ์ได้ไม่ดีนัก
การกระทำไหลไปตามอารมณ์โกรธ
หลายครั้งอาจจบเป็นโศกนาฎกรรมได้
เรียกว่าจบแบบหนังคนละม้วนเลยค่ะ

-----------------------------------------------------------
#บทส่งท้าย
เราห้ามความรู้สึกไม่ได้
แต่เราเรียนรู้ที่จะเท่าทันมันได้
และ เรียนรู้การอยู่กับมันได้อย่างเหมาะสม
จะช่วยลดการบาดเจ็บและความเสียหายจากอารมณ์ได้มากค่ะ

บทความโดย ผศ.พญ.ทานตะวัน อวิรุทธ์วรกุล

#เข้าใจธรรมชาติจิตใจ
#เข้าใจธรรมชาติร่างกาย
#ยิ่งโตยิ่งสุข

--------------------------------------------
:) สามารถติดตามเสียงบรรยายบทความนี้ได้ทางลิงค์นี้ค่ะ
https://youtu.be/13hvjzVV0hI

----------------------------------------------
🙂 เครดิตภาพ Tumurin มีสติ 🙂
เมื่อรู้สึกโกรธ เก็บมือ-เก็บเท้า-เก็บปาก ได้ทัน
และ กำลังขอเวลานอก หันหลัง
เพื่อมาดูแลอารมณ์ให้เย็นลง 😊

: จาก Tumurin LINE stickers 🙂