มักจดจำอะไร และ มักหลงลืมอะไร
ในศาสตร์นพลักษณ์ (Enneagram)
ลักษณะ ที่มา และ แนวทางคลี่คลาย
--------------------------------
ลักษณ์ 1 คน(ต้องการ)สมบูรณ์แบบ
สิ่งที่มักจดจำ
- ความผิดพลาดของตนเอง (และ คนอื่น)
- สิ่งที่ “ควรทำให้ดีกว่านี้”
สิ่งที่มักหลงลืม
- สิ่งที่ตนทำได้ดีแล้ว (และสิ่งที่คนอื่นทำได้ดีแล้ว)
- การชื่นชม (appreciation) ตัวเอง และ คนอื่น
ที่มา
- Superego ที่ทำหน้าที่ “ผู้พิพากษาภายใน” อย่างเข้มงวด
จนเกิดเสียงในหัวซ้ำๆ และ เป็นร่องลึกว่า
"ความผิด = ต้องจำไว้เพื่อไม่ให้พลาดอีก"
"ฉันควรจะ......"
"คนอื่นควรจะ....."
การคลี่คลาย
- รู้ทันเสียงในหัว และ เท่าทันร่องเดิม
- และ เปลี่ยน attitude จากการ “จำเพื่อลงโทษ” (ตัวเอง และ ผู้อื่นที่ทำผิด)
มาเป็น “จำเพื่อเรียนรู้ และ ฝึกเปิดใจให้กว้างขึ้น”
------------------------------------
ลักษณ์ 2 ผู้ให้
สิ่งที่มักจดจำ
- ใครไม่เห็นคุณค่า
- ใครเคยทำให้เจ็บ
สิ่งที่มักหลงลืม
- ความต้องการของตัวเอง
- ขอบเขตที่เหมาะสมระหว่างตนกับคนอื่น
ที่มา
- ความทรงจำ มักผูกกับ ความปรารถนา และ เสียงในหัวว่า
“ฉันสำคัญกับเขาไหม”
"เขาเห็นคุณค่าฉันไหม"
การคลี่คลาย
- รู้ทันเสียงในหัว และ เท่าทันความต้องการ ความปรารถนาของตนเอง
- หมั่นกลับมาถามใจตัวเองว่า “ตอนนี้ใจกำลังต้องการอะไร”
----------------------------------------
ลักษณ์ 3 – ผู้ใฝ่สำเร็จ
สิ่งที่มักจดจำ
"เปลือก false self"
- ภาพการได้รับการยอมรับ ยกย่อง/ภาพความสำเร็จ ได้เป็นที่ชื่นชมตามเป้าหมาย
- ภาพที่ทำให้รู้สึกเสียหน้า/อับอาย/ล้มเหลว/ไม่ได้ตามเป้า
สิ่งที่มักหลงลืม
"แก่น true self"
- ความรู้สึกเหนื่อย
- ตัวตนที่เป็นธรรมชาติ ที่ไม่ต้องเก่ง/มีประสิทธิภาพ
ที่มา
- ความทรงจำมักถูกคัดเลือก คัดกรอง อย่างเข้มข้น
ด้วยเสียงในหัวว่า
“คุณค่า = ความสำเร็จ”
"คุณค่า = สัมฤทธิผล"
"คุณค่า = มีประสิทธิภาพ"
การคลี่คลาย
- หมั่นรู้ทันเสียงในหัว และ ใจที่กำลังทะยานพุ่งเป้า... ใจที่กำลังล้ำหน้า...
- หมั่นที่จะกลับมาเห็นธรรมชาติในจิตใจ และ ร่างกายตนเองตามจริงบ่อยๆ
- หมั่นที่จะรับฟังเสียงในจิตใจ และ ร่างกายตนเองตามจริงบ่อยๆ
จะช่วยให้ใจ"เห็นตัวเอง"
จะช่วยให้ true self "ปรากฎชัดขึ้นมาในใจ"
จะช่วยให้ใจ "หาหัวใจตัวเองเจอ"
ซึ่งจะช่วยแยก “ฉันเป็นอย่างไร”
(human being)
ออกจาก “ฉันทำได้แค่ไหน”
(human doning)
-----------------------------------
ลักษณ์ 4 – คนช่างฝัน
สิ่งที่มักจดจำ
- ความสูญเสีย
- ความรู้สึกที่ไม่ถูกเข้าใจ
สิ่งที่มักหลงลืม
- คุณค่าของช่วงเวลาธรรมดาที่ไม่เร้าหัวใจ
- การเห็นคุณค่าในสิ่งที่มี
ที่มา
สมอง และ ใจ "ผูกความหมาย กับ อารมณ์ลึก และ แรง"
→ ยิ่งโศก ยิ่งซึ้ง ยิ่งพิเศษ ยิ่งมีความหมาย → ยิ่งน่าจดจำ
การคลี่คลาย
- หมั่นรู้ทันเสียงในหัว
และ ใจที่กำลังโหยหาการเสพความพิเศษงดงาม.....
ใจที่กำลังโอดครวญ....
ใจที่กำลังตีโพยตีพาย.....
ใจที่กำลังเล่นใหญ่.....
ใจที่กำลังขยี้......
ใจที่กำลังขยาย.......
- หมั่นที่จะกลับมาเห็นธรรมชาติในจิตใจ และ ร่างกายตนเอง บ่อยๆ
ซึ่งจะช่วยให้ใจเห็น
การตกร่องซ้ำๆ ของใจ
เห็นว่า
"ใจที่กำลังดิ้นรน โหยหาย.... "
นั้นแสนทุรนทุราย
เมื่อใจ
เห็น "ความทุรนทุรายซ้ำไปซ้ำมา"
จะช่วยให้ใจ
เห็นความงาม และ คุณค่า
ในสิ่งที่เคยมองข้าม
คือ สภาวะใจที่เรียบๆ ธรรมดาๆ
ไม่มีอะไรพิเศษ ไม่มีอะไรหวือหวา
จะช่วยให้ใจ
เห็นความงาม และ คุณค่า
การพอใจใน “สิ่งที่มีอยู่แล้ว”
มันคือช่วงเวลาที่ดีงามต่อใจอย่างไร
----------------------------------
ลักษณ์ 5 – ผู้สังเกตการณ์
สิ่งที่มักจดจำ
- ความรู้
- เหตุการณ์ที่รู้สึกถูกรุกล้ำ/เสียพลัง/เสียทรัพยากร
สิ่งที่มักหลงลืม
- พลังชีวิตในฐานร่างกาย และ ผู้คนรอบตัว
- ความเชื่อมโยงกับอารมณ์ ความรู้สึก ณ ปัจจุบัน
ที่มา
- แยกการรับรู้อารมณ์ และ ร่างกาย → รับรู้ทุกสิ่งในความคิดแทน (ที่เป็นฐานถนัด)
- เสียงในหัว
"...ทำให้เหนื่อย..."
"...ทำให้หมดแรง..."
"....ต้องการความสงบ..."
"ต้องการรู้....กว่านี้......."
การคลี่คลาย
- หมั่นรู้ทันเสียงในหัว.....
และ ใจที่กำลังถอยหนี..... (ชนิดผลักออกสุดแรงเกิด)
- ฝึกกลับมารับรู้กับร่างกาย
เช่น ลมหายใจ ความรู้สึกสัมผัส
- ฝึกกลับมารับรู้อารมณ์ ความรู้สึก ที่กำลังเกิดขึ้น
จะช่วยให้ใจกลับมาสัมผัสพลังชีวิต
ฐานร่างกาย ฐานใจ
ซึ่งจะช่วยพลังชีวิต flow ทั้ง 3 ฐาน
อย่างสมดุลมากขึ้น
ทั้งฐานใจ ฐานกาย ฐานหัว
--> เรี่ยวแรง และ ปัญญาที่แท้จริงจึงจะปรากฏ
------------
ลักษณ์ 6 – นักปุจฉาผู้จงรักภักดี
สิ่งที่มักจดจำ
- ความเสี่ยง อันตราย
- สิ่งที่อาจผิดพลาด/ สิ่งที่ผิดพลาดไปแล้ว
สิ่งที่มักหลงลืม
- ศักยภาพที่มีตามจริง -->"ฉันรับมือได้”
- ข้อดี/จุดแข็งในตัวเอง
ที่มา
สมอง และ ใจ ถูกฝึกให้ “จำสัญญาณอันตราย” เพื่อความอยู่รอด ปลอดภัย
เสียงในหัว
"ฉันน่าจะทำ.....ไม่ได้"
"ฉันเอา....ไม่อยู่"
"ฉันจัดการ...ไม่ได้"
"....ไม่น่าดี"
".....ไม่น่าไหว"
"......แย่แล้ว"
".....แย่แน่"
".....ไม่น่าไว้ใจ"
การคลี่คลาย
- หมั่นรู้ทันเสียงในหัว
"ระแวง... !!!"
"ระวัง....!!!!"
ที่กำลังส่งเสียงร้องระงม
- หมั่นจดบันทึกประสบการณ์ที่ “ผ่านมาได้แล้ว”
ให้สมองและใจได้เรียนรู้ความเป็นจริงอีกด้าน
ที่มักหลงลืม
เพื่อเพิ่มการจดจำ "คุณค่า และ ความสามารถ" ในตัวเอง
- หมั่นให้เครดิตตัวเองตามจริง
------------------------
ลักษณ์ 7 ชาวสุขนิยม
สิ่งที่มักจดจำ
- โอกาสที่พลาด
- สิ่งสนุก/น่าสนใจ ที่ยังไม่ได้ทำ
สิ่งที่มักหลงลืม
- ความทุกข์/ความเจ็บปวด
- ปัญหา/ผลกระทบที่เกิดขึ้น
ที่มา
สมอง และ ใจ หลบความเจ็บปวด/ความทุกข์ใจขั้นสุด
ด้วยการกระโดดไปหาสิ่งใหม่ที่น่าสนใจ หรือ เพื่อหลบสิ่งที่ทำให้เจ็บปวดใจ
การคลี่คลาย
- หมั่นรู้ทันเสียงในหัว
"ไป....ดีกว่า"
"....ดีจังเลย"
"ว้าววว......"
".....เลิศศศศศ"
"เท...ดีกว่า"
".....ไม่เวิร์คเลยย....."
"เสียงเข้าข้างตัวเอง....."
- อนุญาตให้ใจได้ฝึก “อยู่กับความไม่สบายใจ” โดยไม่หนี
------------------------
ลักษณ์ 8 – ผู้นิยมความแข็งแกร่ง
สิ่งที่มักจดจำ
- การถูกทรยศ
- การเสียอำนาจ/การเอาไม่อยู่ ควบคุมไม่ได้
สิ่งที่มักหลงลืม
- ความอ่อนแอตามธรรมชาติที่พึงมีได้ในตน
- ความกลัวลึก ๆ
ที่มา
- ความทรงจำ (ในระดับจิตสำนึก) จะเลือกจำสิ่งที่ทำให้รู้สึกว่าตนแข็งแกร่ง
- ความทรงจำ (ในระดับจิตสำนึก) จะปฏิเสธการรับรู้สิ่งที่ทำให้รู้สึกว่าตนเปราะบาง
- ความทรงจำจึงถูกใช้เป็นเกราะป้องกันใจ ไม่ให้สัมผัสความเป็นจริงอีกด้านที่ใจรับได้ยาก
การคลี่คลาย
- หมั่นรู้เท่าทัน
"การปฎิเสธ การผลักไส สิ่งที่ทำให้ตนรู้สึกสั่นคลอน หรือ รู้สึกว่ากำลังถูกท้าทาย"
- ยอมรับความเปราะบางตามจริง
- ใจจะเกิดการเรียนรู้ว่า
ยิ่งปฏิเสธความเปราะบางตามธรรมชาติ กลับยิ่งเปราะบาง
แต่การเปิดใจ และ ยอมรับ "ความเปราะบาง"
กลับเพิ่ม "พลังความแข็งแกร่ง" ที่แท้จริง
----------------------------
ลักษณ์ 9 – ผู้ประสานไมตรี
สิ่งที่มักจดจำ
- ความขัดแย้ง
- เรื่องที่ทำให้ไม่สงบ
สิ่งที่มักหลงลืม
- สิ่งที่ใจปรารถนาจริง ๆ
- การเห็นคุณค่าความต้องการของตนเอง ว่าเท่าเทียมกับความต้องการของคนอื่น
ที่มา
สมอง และ ใจมักเผลอลบตัวเอง เพื่อรักษาความสงบ
จนเผลอลืมหัวใจ(ความต้องการ และ คุณค่าความสำคัญของ)ตนเองไป
เสียงในหัว
"ความต้องการของฉันไม่สำคัญ"
"ความเห็นของฉันไม่สำคัญ"
"ความรู้สึกของฉันไม่สำคัญ"
จนกลายมาเป็น "ตัวฉันไม่สำคัญ"
จนกลายเป็นหลงลืมตัวเองไป
จนกลายเป็นละเลยตัวเอง
จนกลายเป็นไม่อยากรับรู้เกี่ยวกับตัวเอง
จนกลายเป็นภาวะหลับใน
การคลี่คลาย
- หมั่นรู้เท่าทันเสียงในหัวที่มักเผลอ "เบลอตัวเอง" ไป
จนไม่ค่อยเห็นตัวเอง
จนเห็นตัวเองเป็นเงาลางๆ
จนกลายเป็นหาตัวเองไม่เจอ
- หมั่นใส่ใจสุขทุุกข์ในใจตัวเอง
“ฉันรู้สึกอะไร” ก่อน “คนอื่นโอเคไหม”
"ฉันต้องการอะไร" ก่อน "คนอื่นอยากให้ทำอะไร"
"ฉันพอใจกับ...ไหม" ก่อน "คนอื่นจะพอใจไหม"
- หมั่นที่จะรับฟังเสียงหัวใจ และ ร่างกายตนเองตามจริงบ่อยๆ
จะช่วยให้ใจ
"เกิดความเมตตากับตัวเอง"
จะช่วยให้ใจ
"เกิดความรักและอยากดูแลคนคนนี้"
(ที่ถูกหลงลืมมานาน)
----------------------------------
ไม่มีลักษณ์ไหน ดีกว่าลักษณ์ไหน
ทุกลักษณ์ดีหมด เมื่อรู้ตัว
บทความโดย ผศ.พญ.ทานตะวัน อวิรุทธ์วรกุล
#เข้าใจธรรมชาติจิตใจ
#เข้าใจธรรมชาติชีวิต
#ยิ่งโตยิ่งสุข
---------------------------
#หมายเหตุ:
อัลบั้ม "เส้นทางการเติบโตของคนแต่ละลักษณ์"การเติบโตช่วยเพิ่มความคลี่คลาย
ท่านใดสนใจสามารถติดตามได้ทางลิงค์นี้ค่ะ
https://web.facebook.com/media/set/?set=a.674563880698843...
--------------------------
ท่านใดสนใจรับฟังเสียงบรรยายบทความนี้สามารถรับฟังได้ทางลิงค์นี้ค่ะ
https://youtu.be/DzKevnar3QI
---------------------------
เครดิตรูป enneagram: https://www.yourenneagramcoach.com/.../breaking-down-the...
----------------------------------
ท่านใดสนใจการอบรมคอร์ส enneagram (นพลักษณ์)
สามารถสอบถามรายละเอียดได้ทาง
LINE OFFICIAL : @504jcald
หรือ เข้าทางลิงค์นี้ครับ
https://lin.ee/Pfw3uGo
Admin
